Porady lekarza

Wypowiedź dr Lidia Kołban, specjalista pulmonolog, WOMP-ZCLiP w Szczecinie

Czy E – papieros jest szkodliwy?

W porównaniu z tradycyjnym papierosem, który zawiera około 5500 tysiąca różnych substancji toksycznych, e papieros powinien zawierać tylko nikotynę w stężeniu nie większym niż do 20 miligram na mililitr. Powinien ale czy zwiera tylko to?

Rynek e-papierosów to wolna amerykanka - nie tylko w Polsce ale i na świecie. Niepokojący jest fakt, że nie ma żadnej kontroli nad producentami. Płyny do e - papierosów tzw. likour produkowane są najczęściej w Chinach, które przez wielu nazywane są ojczyzną e – papierosów, bądź produkcja odbywa się „metodą chałupniczą” w Polsce.

Jako, że e-papieros nie jest produktem medycznym, nie podlega żadnej kontroli dotyczącej składu, zatem nie mamy pewności czy nie zawiera substancji rakotwórczych i uzależniających.

Każdy może je kupić, praktycznie w każdym miejscu, ponieważ nie są zaliczane do wyrobów tytoniowych, dlatego nie obowiązuje w stosunku do nich ustawa o ochronie zdrowia przed następstwami używania tytoniu i wyrobów tytoniowych – może je kupić nawet dziecko. Nie ma kontroli oraz żadnych uregulowań prawnych. Unia Europejska przewiduje wprowadzenie dyrektywy co do kontroli jakości E - papierosów dopiero w 2016 roku.

Dodatkowo Światowa Organizacja Zdrowia WHO – przestrzega przed E -papierosami, ponieważ do tej pory nie dysponujemy udokumentowanymi długofalowymi badaniami w zakresie bezpieczeństwa ich stosowania. Nie tylko w zakresie chorób płuc ale i innych narządów, a szczególnie górnych dróg oddechowych, narażonych na wysoką temperaturę żarzenia.

Oprócz kontroli jakości powinien również zostać wprowadzony zakaz reklamy elektronicznego dymka, który wbrew opiniom zawiera substancje uzależniające i w żadnym wypadku e-papieros nie powinien być traktowany jako antynikotynowa terapia zastępcza.

Jako pulmonolog uważam że, jest to zjawisko wysoce niepokojące i w przypadku moich pacjentów chcących zerwać z nałogiem tytoniowym, preferuje sprawdzone metody edukacyjne i farmakologiczne, dostępne tylko w sprzedaży aptecznej.

OKULARY PRZECIWSŁONECZNE

Stosowanie okularów przeciwsłonecznych chroni skutecznie przed ryzykiem rozwoju chorób oczu powodowanych przez promieniowanie UV. Eksponowanie oczu na wysoką dawkę promieniowania UV wywołuje oparzenie rogówki , zapalenie spojówek , natomiast przewlekłe działanie promieniowania UV nawet o niskim nasileniu może prowadzić do rozwoju skrzydlika , zaćmy jak również raka kolczystokomórkowego rogówki i spojówki.

Przewlekłe i intensywne działanie promieniowania UV może prowadzić do rozwoju zaćmy z powodu niewielkiej przemiany białek w komórkach włókien soczewki.

Należy również pamiętać , że siatkówka jest w istotny sposób narażona na negatywny wpływ ze strony prom. UV . Szczególnie narażona na ryzyko uszkodzeń ze strony słońca jest siatkówka u osób młodych , ponieważ soczewka u młodych osób nie zawiera jeszcze specjalnego żółtego pigmentu chroniącego siatkówkę przed wpływem szkodliwych promieni UV . Sama siatkówka posiada własne mechanizmy obronne tj. nabłonek barwnikowy siatkówki i błona naczyniowa , które zawierają melaninę pochłaniającą promienie UV i jednocześnie chronią siatkówkę przed uszkodzeniem tym promieniowaniem. Niestety wraz z wiekiem poziom melaniny zmniejsza się – ulega fotorozkładowi – i jednocześnie stanowi gorszą ochronę przed uszkodzeniami ze strony promieni UV. W wyniku tych wszystkich negatywnych procesów zachodzących w siatkówce pod wpływem promieniowania UV dochodzi do obumierania pręcików i czopków , ponieważ nie są one odpowiednio odżywione co w konsekwencji może prowadzić do rozwoju zwyrodnienia plamki związanego z wiekiem (AMD) .

Zwraca się również uwagę na stosowanie niektórych leków takich jak : związki psychotropowe , antybiotyki , niesterydowe leki przeciwzapalne oraz leki ziołowe , które mogą działać jak związki fotouczulające i prowadzić do uszkodzeń siatkówki po emisji światła słonecznego.

Reasumując : jedyną właściwą ochroną oczu przed promieniowaniem UV są odpowiednie okulary przeciwsłoneczne posiadające odpowiednie filtry UVA I UVB oraz niebagatelną sprawą jest sam kształt takich okularów , które mają zapewnić także ochronę okolicy skroni.

Przygotował lek.med.Rafał Jędrzejczyk - specjalista okulistyki